۱-در مدت ناشتائی مصرف چای،قهوه،سیگار،جویدن آدامس و ورزش سنگین ممنوع است.
۲-TSH(تیروئید) در طول شبانه روز تا ۵۰% ممکن است تغییر داشته باشد.
۳-برای انجام آزمایش خون مخفی در مدفوع حداقل از ۳ روز قبل ،از مصرف آسپرین،پروتئین،قرص و شربت آهن،گوش قرمز و سفید و سبزیجات خوداری کنید.
۵-درصورت مصرف قرص آسپرین و بروفن قبل از آزمایش B.T حتما به آزمایشگاه اطلاع دهید.
برای تست های Protein-s،حتما قرص ویتامین C باید قطع شود.
۶-برای کشت ادرار حداقل از ۳ روز قبل از مصرف آنتی بیوتیک خودداری شود و وسط نمونه ادرار صبحگاهی باشد.
۷-مصرف لبنیات زیاد در روز قبل از آزمایش پرولاکتین موجب افزایش کاذب آن می شود.
۸-برای تست پروستات(PSA)از یک ماه قبل نمونه برداری،دوچرخه سواری طولانی مدت و انزال تا ۴۸ ساعت قبل صورت گرفته نشود.
۹-مصرف تریاک می تواند سبب افزایش تست های کبدی،پرولاکتین و TSH شود.
۱۰-مصرف غذای چرب TG را به شدت افزایش و LDL را کاهش دهد.
۱۱-برای تست TG از ۳ روز قبل رژیم غذائی ثابت داشته و طی این مدت از مصرف الکل خودداری شود همچنین طی ۲۴ ساعت قبل از آزمایش ورزش سنگین صورت نگیرد.
۱۲- برای تست متانفرین و نورمتانفرین حداقل ۳ روز قبل از آزمایش باید داروهای تحریککننده سیستم عصبی سمپاتیک را در صورت امکان قطع کرد.
از مصرف کافئین، چای، قهوه، نوشیدنیهای انرژیزا و دخانیات قبل از تست خودداری شود.
بهتر است مدت کوتاهی قبل از نمونهگیری استراحت کنید و اضطراب شدید نداشته باشید، چون استرس و فعالیت بدنی شدید میتواند سطح متانفرین را بالا ببرد.
داروهایی که باید قبل از تست پرهیز شوند:
- داروهای ضدافسردگی و روانپزشکی:
- مهارکنندههای MAO (مثلاً فنلزین، ترانیل سیپرومین)
- داروهای سه حلقهای (مثلاً آمیتریپتیلین، نورتریپتیلین)
- SSRIها معمولاً مشکل کمتری دارند ولی بعضی گزارشات کاذب مثبت دارند.
- داروهای فشار خون:
- دیورتیکها
- کلونیدین
- لابیتالول، پروپرانولول، متوپرولول (برخی بتابلوکرها)
- داروهای دیگر:
- لِدوپا (برای پارکینسون)
- استروئیدها و داروهای حاوی اپینفرین یا نوراپینفرین
- کافئین و نیکوتین در بعضی منابع توصیه به محدود کردن دارند
نکته: قطع برخی داروها باید با نظر پزشک باشد، چون خطرات درمانی و بیماری اصلی فرد مهم است.
۱۳-برای تست الدسترون از ۲-۶ هفته قبل در صورت امکان داروی فشار خون قطع شده باشد و همچنین سطح پتاسیم بیمار پایین نباشد .
آلدوسترون و فشار خون
- آلدوسترون هورمونی است که توسط غده فوق کلیه ترشح میشود.
- نقش اصلی آن افزایش بازجذب سدیم و آب در کلیه و افزایش دفع پتاسیم است.
- وقتی آلدوسترون بیش از حد ترشح شود:
- سدیم و آب بیشتر جذب میشود → افزایش حجم خون → فشارخون بالا (هیپرتنشن)
- پتاسیم دفع میشود → هیپوکالمی (پتاسیم پایین خون)
پتاسیم و آلدوسترون
- آلدوسترون باعث کاهش پتاسیم خون میشود، بنابراین:
- پتاسیم پایین در یک بیمار با فشارخون بالا میتواند نشانه هایپرآلدوسترونیسم اولیه باشد.
- با این حال، تمام بیماران مبتلا فشارخون بالا و پتاسیم پایین ندارند. بعضیها پتاسیم طبیعی دارند، ولی مشکل آلدوسترون هنوز وجود دارد.
جمعبندی ارتباط
| عامل | اثر بر فشارخون | اثر بر پتاسیم | اثر بر تست آلدوسترون |
|---|---|---|---|
| هایپرآلدوسترونیسم اولیه | ↑ (فشارخون بالا) | ↓ (هیپوکالمی) | ↑ آلدوسترون، ↓ رنین → ↑ ARR |
| پتاسیم پایین شدید | ممکن است فشارخون ↑ | خودش پایین | کاهش تولید آلدوسترون → ممکن است نتیجه کاذب |
| داروهای ضد فشارخون (مثل اسپیرونولاکتون) | ↓ فشارخون | ↑ پتاسیم | مهار آلدوسترون → نتیجه کاذب |
۱۴-برای تست کورتیزول باید بدون استرس باشید و همچنین مصرف قرص اسپیرونولاکتون ممنوع است.
۱۵-در صورتی که بیمار تحت درمان با آهن باشد بهتر تست آهن انجام نشود.
۱۶-جهت انجام تست اگزالات از روز قبل مصرف ویتامین C و مرکبات قطع شود.
۱۷-جهت انجام تست های Protein-C,Protein-S ارائه اطلاعات در رابطه با مصرف وارفارین الزامی است چون مصرف وارفارین سبب کاهش سطح این دو مورد می گردد و درصورتیکه پزشک مربوطه اجازه دهد باید از ۱۰ روز قبل از انجام تست قطع شود.
۱۸-بهترین زمان انجام تست ACTH بین ساعت ۶-۱۰ صبح می باشد.
۱۹-برای انجام تست GTTوGCT بهتر است فرد شرایط ناشایی را رعایت کرده باشد و طی ۳ روز قبل از آزمایش رژیم غذائی با کربوهیدرات بالا داشته باشد.
۲۰-بهترین زمان انجام تست Lithum ، از ۱۲ ساعت پس از مصرف آخرین دوز مصرف دارو می باشد.
۲۱-تست های Iron-TIBC باید صبح ناشتا انجام شود و از ۲۴ ساعت قبل قرص آهن قطع شود
۲۲-فعالیت بدنی شدید موجب افزایش آنزیم های کبدی(AST,ALT) می شود
23-شرایط صحیح خونگیری برای تست آلدوسترون
وضعیت بدن هنگام خونگیری (Posture)
آلدوسترون نسبت به وضعیت بدن بسیار حساس است:
نوع درخواست پزشک تعیینکننده است:
- وضعیت نشسته (Sitting):
بیمار باید ۱۵ دقیقه در حالت نشسته آرام باشد، سپس نمونهگیری انجام شود. - وضعیت ایستاده (Upright / Standing):
بیمار باید ۲ ساعت ایستاده یا راهرفته باشد و سپس خونگیری انجام شود. - وضعیت خوابیده (Supine):
بیمار باید حداقل ۳۰ دقیقه در حالت درازکش باشد و سپس نمونهگیری انجام شود.
اگر پزشک وضعیت خاصی تعیین نکرده باشد، معمولاً حالت نشسته استاندارد آزمایشگاهی انتخاب میشود.