تعریف
کشت مدفوع یک آزمایش میکروبیولوژیک است که برای شناسایی باکتری‌ها، انگل‌ها یا قارچ‌های بیماری‌زا در روده انجام می‌شود. هدف اصلی این آزمایش، تشخیص علت عفونت‌های گوارشی (اسهال، دل‌درد، تب) و کمک به انتخاب درمان مناسب است.
دلایل انجام کشت مدفوع
کشت مدفوع معمولاً در شرایط زیر توصیه می‌شود:
- اسهال شدید یا طولانی (بیش از چند روز)
- اسهال خونی یا مخاط‌دار
- تب یا علائم سیستمیک همراه با اسهال
- شک به عفونت باکتریایی خاص (مثل سالمونلا، شیگلا، کمپیلوباکتر)
- نظارت بر افراد پرخطر (کودکان، سالمندان، بیماران ایمنی‌ضعیف)
روش آزمایشگاهی
- آماده‌سازی نمونه: مدفوع روی محیط کشت مخصوص باکتری‌ها ریخته می‌شود.
- انتخاب محیط کشت: بسته به شک به نوع باکتری، محیط‌های مختلف استفاده می‌شوند، مثل:
- MacConkey agar برای باکتری‌های گرم منفی
- XLD agar برای Salmonella و Shigella
- Blood agar برای باکتری‌های بیماری‌زا عمومی
- انکوباسیون: نمونه در دمای مناسب (معمولاً ۳۵–۳۷ درجه سانتی‌گراد) برای ۱۸–۴۸ ساعت قرار می‌گیرد.
- مشاهده کلنی‌ها: آزمایشگر کلنی‌های رشد کرده را بررسی می‌کند و با تست‌های شیمیایی و بیوشیمیایی، نوع باکتری را تعیین می‌کند.
- تست حساسیت به آنتی‌بیوتیک‌ها: اگر باکتری بیماری‌زا شناسایی شد، معمولاً تست حساسیت انجام می‌شود تا درمان مناسب انتخاب شود.